Isı Pompasına Neden Antifriz Eklenmeli? Donmaya Karşı Sistem Koruması
Isı Pompasına Neden Antifriz Eklenmelidir?
Isı pompaları, yüksek verimlilikleri sayesinde konut ve iş yerlerinde ısıtma, soğutma ve sıcak su ihtiyaçları için giderek daha fazla tercih edilmektedir. Ancak özellikle hava kaynaklı ısı pompalarında, kış aylarında düşük dış hava sıcaklıkları sistemdeki suyun donma riskini beraberinde getirir.
Bu nedenle doğru ürün ve doğru oran kullanılarak sisteme antifriz eklenmesi, ısı pompası tesisatının güvenliği ve uzun ömürlü çalışması açısından önemli olabilir.
1. Donmaya Karşı Sistem Koruması
Isı pompasının dış ünitesine giden borularda ve hidronik devrede su bulunur. Hava sıcaklığının sıfırın altına düşmesi durumunda, özellikle elektrik kesintisi veya sirkülasyon pompası arızası gibi durumlarda sistem içerisindeki su donabilir.
Donan suyun hacmi genişlediği için;
- Borular çatlayabilir,
- Plakalı eşanjör zarar görebilir,
- Vanalar ve bağlantı elemanları hasar görebilir,
- Sirkülasyon pompasında arıza oluşabilir,
- Buffer tank ve diğer hidrolik ekipmanlar zarar görebilir.
Glikol bazlı uygun bir antifriz, suyun donma noktasını düşürerek tesisatın düşük sıcaklıklara karşı korunmasına yardımcı olur. Üretici kılavuzlarında da elektrik kesintisi gibi durumlarda elektronik donma korumasının çalışamayabileceği ve uygun glikol kullanımının donma riskine karşı ek koruma sağlayabileceği belirtilmektedir. (device.report)
2. Elektrik Kesintilerinde Önemli Bir Güvenlik Sağlar
Modern ısı pompalarında genellikle otomatik donma koruma fonksiyonları bulunur. Sistem belirli bir sıcaklığın altına düştüğünde cihaz kompresörü veya yardımcı ısıtıcıyı çalıştırarak tesisat suyunun donmasını önlemeye çalışır.
Ancak elektrik kesintisi yaşandığında bu koruma fonksiyonları devre dışı kalabilir.
Özellikle dış ortam sıcaklığının uzun süre sıfırın altında kaldığı bölgelerde, elektrik kesintisi sırasında dış tesisattaki suyun donması ciddi hasarlara neden olabilir. Antifrizli sistemler bu tür risklere karşı ek güvenlik sağlar. (device.report)
3. Isı Pompası ve Tesisat Ekipmanlarını Korur
Bir ısı pompası sisteminde yalnızca dış ünite değil, birçok farklı ekipman bulunmaktadır:
- Plakalı eşanjör
- Sirkülasyon pompası
- Boru tesisatı
- Kolektörler
- Vanalar
- Buffer tank bağlantıları
- Dış ortamda bulunan hidrolik ekipmanlar
Sistemde oluşabilecek donma, bu ekipmanların bir veya birkaçında ciddi hasara yol açabilir.
Bu nedenle özellikle dış ortamda su taşıyan boruların bulunduğu sistemlerde donma riski, proje aşamasında mutlaka değerlendirilmelidir.
4. Her Isı Pompasına Aynı Oranda Antifriz Konulmaz
Antifriz kullanımında en önemli konulardan biri doğru konsantrasyonun belirlenmesidir.
Sisteme gereğinden az antifriz eklenirse yeterli donma koruması sağlanamayabilir. Gereğinden fazla antifriz kullanılması ise sıvının viskozitesini artırarak sirkülasyon ve sistem performansını etkileyebilir.
Ayrıca antifriz kullanımı;
- Pompa enerji tüketimini artırabilir,
- Sistem basınç kayıplarını değiştirebilir,
- Isı transfer performansını etkileyebilir.
Bu nedenle antifriz oranı, bölgenin minimum dış hava sıcaklığına, toplam sistem su hacmine, kullanılan antifrizin teknik özelliklerine ve ısı pompası üreticisinin önerilerine göre hesaplanmalıdır. (ManualsLib)
5. Araç Antifrizi Kullanılmamalıdır
Isı pompası ve kapalı devre ısıtma sistemlerinde kullanılacak antifriz, tesisat için uygun özellikte olmalıdır.
Üretici dokümanlarında otomotiv antifrizlerinin kullanılmaması gerektiği; uygun inhibitörlere sahip, ısıtma ve soğutma sistemleri için tasarlanmış glikol bazlı ürünlerin tercih edilmesi gerektiği belirtilmektedir. Uygun olmayan ürünler zamanla korozyon, tortu ve bazı sistem bileşenlerinde hasar riskini artırabilir. (ManualsLib)
6. Antifriz Sisteme Rastgele Eklenmemelidir
Antifriz miktarı hesaplanırken sadece ısı pompasının içindeki su miktarı dikkate alınmamalıdır.
Toplam sistem hacmi hesaplanmalıdır:
Isı pompası + tesisat boruları + radyatörler veya yerden ısıtma + buffer tank + diğer hidrolik ekipmanlar
Örneğin 200 litre toplam su hacmine sahip bir sistem ile 500 litre toplam su hacmine sahip bir sisteme aynı miktarda antifriz eklenemez.
Doğru oran için önce sistemdeki toplam su hacmi belirlenmeli, ardından hedeflenen donma koruma sıcaklığına göre uygun konsantrasyon hesaplanmalıdır.
Antifriz Kullanmak Her Sistem İçin Zorunlu mu?
Bu sorunun cevabı sistemin kurulum şekline ve üretici talimatlarına göre değişir.
Bazı sistemlerde;
- Otomatik donma koruması,
- Isıtma kabloları,
- Donma koruma vanaları,
- Uygun boru izolasyonu,
- Sistem suyunun tahliye edilmesi
gibi alternatif veya ek çözümler kullanılabilir.
Ancak özellikle dış ortamda su devresi bulunan, elektrik kesintisi riski olan ve kış aylarında düşük sıcaklıkların görüldüğü bölgelerde, uygun şekilde seçilmiş ve doğru oranda hazırlanmış antifrizli su karışımı tesisat güvenliği açısından önemli bir koruma yöntemi olabilir. Üretici talimatları ve kullanılan antifrizin teknik föyü mutlaka dikkate alınmalıdır. (Scribd)
Sonuç
Isı pompası sistemlerinde antifriz kullanımı sadece suyun donmasını önlemek için değil, aynı zamanda boru tesisatını, eşanjörü ve diğer hidrolik ekipmanları donmaya bağlı hasarlardan korumak için değerlendirilmelidir.
Ancak en iyi sonuç için:
Doğru antifriz + doğru konsantrasyon + doğru sistem hacmi hesabı + üretici önerilerine uygun uygulama birlikte yapılmalıdır.
MavisU Mühendislik olarak ısı pompası sistemlerinde tesisat hacmi, bölgesel iklim koşulları ve cihaz üreticisinin teknik gereksinimlerini dikkate alarak doğru donma koruma çözümlerinin uygulanmasını öneriyoruz.